Landmannalaugar is zo’n plek waar je na uren door zwarte lavavlaktes en koude rivieren plots in een ander IJsland belandt: een vallei vol gekleurde bergen, stoom uit de grond en een warme bron die op je wacht.
Waar ligt Landmannalaugar?
Landmannalaugar ligt op zo’n 550 meter hoogte in de zuidelijke Hooglanden van IJsland, midden in het natuurreservaat Fjallabak. Dat reservaat bestaat sinds 1979 en beslaat 470 km². De naam betekent letterlijk “achter de bergen”, en dat gevoel klopt volledig: je laat de bewoonde kust hier echt achter je.
Vanuit Reykjavík is het ongeveer 180 kilometer, of zo’n drie uur rijden. Het laatste stuk loopt over de F-wegen F208 en F225, onverharde hooglandpistes met rivierdoorwaadingen. Ze zijn alleen toegankelijk met een 4×4 of met de hooglandbus, en gaan meestal pas open van eind juni tot half september.
De naam Landmannalaugar betekent “de baden van de mensen van het land”. Boeren uit de streek gebruikten de warme bronnen hier eeuwenlang als rustplaats wanneer ze in de herfst hun schapen uit de hooglanden gingen ophalen.
Tip voor je aankomst
De rit naar Landmannalaugar is al een avontuur op zich. Neem de tijd voor het laatste stuk over de F-wegen en plan je aankomst bewust, zodat je nog even kunt landen voor je eerste wandeling begint.
Waarom zijn de bergen hier zo kleurrijk?
De regenboogbergen van Landmannalaugar bestaan uit ryoliet, een lichtgekleurd vulkanisch gesteente dat veel kiezelzuur bevat. Fjallabak is het grootste ryolietgebied van IJsland. Mineralen zoals zwavel en ijzer kleuren het gesteente geel, rood en oranje, terwijl groene mossen de hellingen bedekken.
Die kleuren zijn het werk van Torfajökull, een centrale vulkaan met een gletsjer op de top. De ondergrond in de streek is zo’n 8 tot 10 miljoen jaar oud, maar de vulkaan is nooit helemaal tot rust gekomen. Na Grímsvötn is dit het actiefste hete gebied van het land: overal borrelt, sist en dampt het.
De jongste uitbarsting dateert van 1477. Toen ontstond Laugahraun, het ruwe lavaveld vol zwart glimmend obsidiaan dat vandaag pal naast de hut en de camping ligt.
De warme bron: een bad met uitzicht
Het beroemdste plekje van Landmannalaugar is de natuurlijke warme bron aan de rand van het lavaveld. Warm grondwater vermengt zich er met koel bergwater, wat een temperatuur van 36 tot 40 °C oplevert, het hele jaar door. Hoe dichter je bij de plek komt waar het hete water binnenstroomt, hoe warmer het wordt.
Een bad in de bron is gratis en er passen zo’n 10 tot 20 mensen tegelijk in. Neem badslippers mee, kom vroeg in de ochtend of laat op de avond als je het rustiger wilt, en gebruik geen zeep of shampoo in het water. De douches van het sanitaire blok liggen ongeveer 100 meter verderop.
Na een dag wandelen, of net voor je aan een meerdaagse trektocht begint, is er weinig dat beter voelt dan met je schouders onder water naar de gekleurde bergen te kijken.
De mooiste wandelingen rond Landmannalaugar
Landmannalaugar is een wandelparadijs, ook voor wie maar één dag blijft. Deze routes vertrekken allemaal vlak bij de hut:
- Laugahraun: een korte lus van 1 tot 2 uur met obsidiaan, stomende spleten en zicht op de vallei.
- Grænagil: een korte wandeling van ongeveer 1 uur door een smalle kloof met felgroene en okerkleurige wanden.
- Bláhnúkur (943 m): ongeveer 5 km heen en terug, met een steile klim van zo’n 350 meter naar de Blauwe Top.
- Brennisteinsalda (855 m): 6,7 km, met dampende fumarolen en de felste kleuren van het gebied.
- Lus over beide toppen: ongeveer 10 km, een combinatie die het beste van Landmannalaugar in één dag samenbrengt.
- Ljótipollur: 9 km enkel, naar een kratermeer van 1,5 km lang met diepblauw water.
Brennisteinsalda is ook meteen de eerste helling van de Laugavegur. Wie deze top beklimt, krijgt dus al een voorproefje van wat de volgende dag volgt.
Het begin van de Laugavegur
Landmannalaugar is het officieuze nulpunt van de Laugavegur, de bekendste meerdaagse wandelroute van IJsland. De route werd in de jaren 1970 uitgestippeld en loopt over zo’n 55 kilometer naar het groene Þórsmörk, aan de voet van de gletsjers. Ook The Iceland Trail vertrekt hier.
De eerste etappe naar Hrafntinnusker is meteen een stevige kennismaking: ongeveer 12 km, goed voor 4 tot 5 uur wandelen, met zo’n 470 meter klimmen naar een hut op ruim 1.000 meter. Onderweg kom je langs de kleurrijke flanken van Brennisteinsalda, het obsidiaanveld van Laugahraun en de warme bron Stórihver, een van de weinige groene plekjes van de dag.
Wie hier vertrekt, neemt best even de tijd om te acclimatiseren, de benen los te maken en de rugzak nog eens te checken.
Praktisch om te weten
De hooglandwegen gaan meestal open rond 20 juni en sluiten half september. Juli en augustus zijn de drukste en mildste maanden. In de winter ligt hier zo’n acht maanden per jaar sneeuw.
In de zomer schommelt de temperatuur tussen 5 en 15 °C, met bijna dagelijks stevige wind. Het weer kan binnen het uur omslaan, dus regenkledij en een warme laag horen altijd in je rugzak. Check vóór elke tocht vedur.is.
Overnachten en voorzieningen
De hut van Ferðafélag Íslands bestaat sinds 1951 en telt 78 bedden op twee verdiepingen, met een keuken met gasvuren. Slaapzakken breng je zelf mee. Ernaast ligt een grote camping op grind; haringen gaan er moeilijk in, dus campers gebruiken stenen om hun tent vast te zetten. In de zomer is er altijd een hutwachter aanwezig.
Er is ook een sanitair blok met toiletten en betalende douches, een bezoekerscentrum met kaarten en weerberichten, en de Mountain Mall, een omgebouwde oude schoolbus die basisproducten verkoopt. Een supermarkt of tankstation is er niet.
Laat alleen voetstappen achter
De natuur in Fjallabak is mooi, maar ook bijzonder kwetsbaar. Het mos op de lavavelden groeit maar enkele millimeters per jaar, waardoor een voetstap of bandenspoor tientallen jaren zichtbaar kan blijven.
- Blijf op de gemarkeerde paden, ook als een shortcut verleidelijk lijkt.
- Neem al je afval mee terug, ook organisch afval.
- Leg stenen die je gebruikte om je tent vast te zetten terug in de houten bakken.
- Rijden buiten de wegen is in IJsland streng verboden en wordt zwaar beboet.
Zo blijft Landmannalaugar ook voor de wandelaars na jou de kleurrijke plek die het verdient te zijn.
Jouw avontuur begint hier
Landmannalaugar is geen plek die je even afvinkt. Het is een plek die je voelt, in de zwavelgeur, de warmte van de bron en de stilte van de Hooglanden. Daarom vertrekt The Iceland Trail precies hier.
Van de regenboogbergen wandel je dag na dag door een landschap dat telkens verandert, van obsidiaan en sneeuwvelden tot zwarte woestijnen en groene berkenbossen. Ontdek The Iceland Trail.
